W polskim systemie wymiaru sprawiedliwości nominacje sędziowskie od lat budzą liczne kontrowersje, szczególnie po reformach z 2018 roku, które znacząco zmieniły skład i funkcjonowanie Krajowej Rady Sądownictwa (KRS). Kluczowe zmiany regulowała ustawa o KRS z 2018 r. oraz tekst jednolity.
Jednym z przykładów spornych powołań jest nominacja Aleksandry Lidii Laszczyńskiej na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w Głogowie, w III Wydziale Rodzinnym i Nieletnich. Niniejszy artykuł szczegółowo analizuje nieprawidłowości związane z jej kandydaturą, podważając zarówno kompetencje zawodowe, jak i legitymizację wyboru. Szczególny nacisk położono na fakt, że komisja (zespół KRS) nie poparła kandydatury w etapie konkursowym, a ostateczna nominacja nastąpiła na wniosek tzw. neo-KRS – organu, którego legalność została zakwestionowana przez wyroki ETPCz, TSUE oraz Sądu Najwyższego. Nasza redakcja szczególnie przygląda się sędzi Laszczyńskiej z powodu dużej ilości odbieranych dzieci z rodzin biologicznych spowodowanych jej decyzją. Nie chcemy tu wyrokować zbytnio o jej kompetencjach ale zjawisko to jest niezwykle zatrważające.
Tło Kandydatury i Doświadczenie Zawodowe
Aleksandra Lidia Laszczyńska, urodzona 29 czerwca 1979 roku, rozpoczęła karierę jako asystentka sędziego w Sądzie Rejonowym w Lubinie (2008–2017), później została referendarzem sądowym biuletyn KRS. W 2018 roku podczas konkursu do Sądu Rejonowego w Głogowie KRS w dawnym, niereformowanym składzie nie przedstawiła jej kandydatury Prezydentowi, wskazując na brak odpowiedniego doświadczenia.
Te zastrzeżenia powróciły w kolejnych ocenach kwalifikacyjnych (LEX, 2020–2022). Dokumenty ujawniają krytykę obejmującą m.in. sprawność postępowania, organizację pracy, określanie priorytetów, zaległości oraz konieczność nadzoru, co rodzi wątpliwości co do gotowości do pełnienia funkcji sędziego wydziału rodzinnego.
Negatywna Rekomendacja Zespołu KRS: Brak Poparcia Komisji
Podczas posiedzenia zespołu KRS w dniu 11 lutego 2022 roku (protokół zespołu KRS), oddano zaledwie 1 głos „za” rekomendacją kandydatki, 0 przeciw, 2 wstrzymujące się – co w praktyce oznacza brak większościowego poparcia. Mimo to pełny skład neo-KRS podjął uchwałę nr 136/2022 (pełny tekst – akty prawne KRS), przedstawiając wniosek do Prezydenta.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o KRS, negatywna opinia komisji powinna blokować dalsze postępowanie, jednak w tym przypadku została zignorowana, naruszając wymogi transparentności i profesjonalizmu.
Nielegalność Neo-KRS: Systemowy Problem z Legitymizacją Nominacji
Nominacja Laszczyńskiej nastąpiła wyłącznie na wniosek tzw. neo-KRS, organu uznanego za nielegalny przez TSUE, ETPCz, SN i NSA, m.in. w sprawie Reczkowicz przeciwko Polsce, sprawie Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce, sprawie Żurek przeciwko Polsce, TSUE – C‑791/19 oraz C‑204/21. Sąd Najwyższy potwierdził niekonstytucyjność składu (uchwała trzech Izb SN 2020; analiza).
Dodatkowo, ETPCz – Sadomski przeciwko Polsce w maju 2025 podkreślił systemowy charakter naruszeń i nieskuteczność ochrony sądowej. Prokuratura Krajowa wznowiła śledztwo wobec członków neo-KRS w czerwcu 2025 roku, zarzucając przekroczenie uprawnień.
Wpływ na Sprawy Rodzinne: Odbieranie Dzieci i Konsekwencje dla Nieletnich
Decyzje sędziów o podważonej legitymizacji w wydziałach rodzinnych mogą prowadzić do długotrwałych traum u dzieci. Raporty organizacji takich jak Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę: Diagnoza przemocy wobec dzieci 2023 (PDF) wskazują, że takie decyzje wymagają ogromnej ostrożności i kompetencji – których w tej nominacji zabrakło.
Wydział rodzinny w Głogowie, którym kieruje Laszczyńska, wymaga szczególnie wysokich kwalifikacji psychospołecznych i prawnych, których brakuje Aleksandrze Laszczyńskiej, co potwierdzają zastrzeżenia ze strony samej KRS.
Dalsze Kontrowersje i Zarzuty Dyscyplinarne
Po nominacji pojawiły się zarzuty dotyczące braku bezstronności oraz naruszania art. 48 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, jednak brak formalnych sankcji. Szerszy kontekst opisuje raport „Wymiar sprawiedliwości pod presją” Stowarzyszenia Sędziów Polskich Iustitia.
Wnioski: Potrzeba Weryfikacji i Reform
Nominacja Aleksandry Lidii Laszczyńskiej to przykład systemowych nieprawidłowości w polskim sądownictwie po reformie KRS w 2018 roku, łamiącej wymogi niezależności sądowej (Konstytucja RP, Konwencja o prawach dziecka). W świetle licznych orzeczeń i raportów niezbędna jest natychmiastowa reforma tego organu oraz weryfikacja statusu tzw. neo-sędziów. Dopóki nie zostaną wdrożone skuteczne zmiany, nominacje takie jak ta będą podważały zasady demokratycznego państwa prawa oraz bezpieczeństwo dzieci i rodzin.
